Online kortegolf luisteren

We hebben allemaal wel eens gehoord van Software Defined Radio. Maar wat je er nog meer mee kunt dan via Windows een ontvanger bedienen, wordt duidelijk gemaakt door de TU Twente. Die hebben sinds kort een internetpagina waarmee op 40 en 80 meter meegeluisterd kan worden. Het fraaie staaltje techniek maakt goed duidelijk wat met SDR allemaal mogelijk is.

Meerdere personen kunnen gelijktijdig de ontvanger bedienen en meeluisteren met wat er in Twente te horen is. De ontvanger is te vinden via deze link:

http://websdr.ewi.utwente.nl:8901/

Vanuit die pagina kan je meeluisteren met een kortegolfontvanger en deze zelfs besturen. In tegenstelling tot andere ontvangers die via het web bestuurd kunnen worden (bijvoorbeeld die op www.dxtuners.com) kan deze ontvanger door meerdere gebruikers tegelijk afgestemd worden. Dit wordt mogelijk gemaakt dankzij Software-Defined Radio.
Dit project is trouwens opgezet in verband met de radiotelescoop in Dwingeloo. De software die voor het huidige project geschreven is kan in de toekomst ook gebruikt worden bij de radiotelescoop.

Het gebruiken van de tuner is erg simpel: Open de webpagina, hierna duurt het even voordat alles geladen is. Daarna is tunen mogelijk door met de muis het gele dingetje te verplaatsen. Je kunt tevens kiezen voor LSB of USB, of CW bandbreedte.  Aan dat laatste heb je niet veel: het stukje waarover afgestemd kan worden is relatief smal, zeker op 80m, en ik kon de 40m ontvanger niet in het CW deel krijgen. Maar als demonstratie van wat SDR kan is het een mooi stuk techniek.

Het systeem werkt momenteel met een W3DZZ trap-dipool voor de 80- en 40 meter banden. Dit geheel staat opgesteld bovenop het 40 meter hoge "Hogekamp"-gebouw van de TU Twente. Hier is een Quadratuur-mixer op aangesloten die het signaal mixt met ongeveer 7080,7 kHz. Deze mixer is een zogenaamde 'Quadrature Sampling Detector', een veelgebruikt circuit in veel Software Defined Radio's zoals bijvoorbeeld de SDR-1000 en de SoftRock. Er is hiernaast nog zo'n mixer die werkt op 3600 kHz.

Daar op aangesloten is een PC met een aantal geluidskaarten, die de signalen die uit de mixers komen verwerkt. Deze PC doet wat digitale signaalverwerking en maakt de audiostreams en waterval-plaatjes voor de gebruikers op het web. Bij de gebruikers draaien er dan een aantal kleine Java-applets in hun browser waarmee geluisterd en op een andere frequentie afgestemd kan worden.